Ana içeriğe atla

KISACA İSTANBUL

Geçen yılın Temmuz ayında etkinlik bilet satış uygulamalarından birinde Jethro Tull'ın İstanbul konserini gördüğümde tuhaf bir şekilde heyecanlandım. Neden mi tuhaf? Çünkü ben çok uzun yıllardır tamamen kendi isteğim ve hür irademle konsere gitmemiştim. Ayrıca İstanbul konserin olacağı Kasım ayında güzel olabilir ve tüm bu heyecan bana iyi gelebilir diye düşündüm. Gerçi İstanbul'un güzel olmadığı bir mevsim mi var?

Peki Jethro Tull kim? 60'larda kurulan bir İngiliz rock grubu. En önemli ayırt edici özelliği solist Ian Anderson'un yan flüt çalması ve söz ve müziklerin Britanya halk ezgilerine benzemesi. Bir de grubun ismini 1700 yılında at gücüne dayanan hasat makinesi ve 1701'de mekanik tohumlama makinesi geliştiren İngiliz tarımcıdan alması. Üniversite öğrencilik dönemimde müziklerini dinlediğim ve sevdiğim bir gruptu, sonrasında takibi bırakmadım. Babaları en sevdiğim ilk beş yabancı rock grubu arasına olmasa da ilk ona alırım.

Tek başına konsere gidecek değildim ve hemen sülalede aynı kafada olduğumuz bacanağı aradım. Neticede ikimiz de ODTÜ'lüyüz ve müzik zevklerimiz birbirine yakın. O da demez mi "hemen biletleri kap bir şekilde gider bir güzel de eğleniriz."


Konserden bir gün önce gideriz, bir gün sonra da döneriz demiştik. Yani 22-24 Kasım arası bekle bizi İstanbul.

***

Alibeyköy Otogarı'nda otobüsten indiğimde saat sabahın altı buçuğuydu ve günün aydınlanmasına daha bir saatten fazla vardı. Hesaplara göre güneş doğduktan beş on dakika sonra da bacanak Dikili'den gelmiş olacak.

Kısa bir hoşbeşten sonra daha önce harita uygulamasından tespit ettiğim yollardan yürüyerek Alibey Deresi'nin üzerinden geçtik ve Atatürk Caddesi'ne girdik. Parktan geçerek Alibeyköy Metro İstasyonu'na  vardık. Eminönü yönüne giden ilk tramvaya binip Haliç'i ve etrafını izleyerek durağa geldik.


Galata Köprüsü'nden geçmeden önce kahvaltımızı yapalım dedik ve alışkanlığım olmadığı halde bacanağın önerisiyle güne balık ekmekle başladık. Neden bilmiyorum ama sabahın ilk saatlerinde Eminönü'nde yanımızdan geçen Japon turist kafilesini izleyerek balık yemek çok hoşuma gitti.


Eminönü Meydanı'nı ve Yeni Camii'yi fotoğraflayarak köprüye dizilen oltalıların yanından geçtik. Bazıları için sabahın bu ilk saatleri çok verimli geçmiş, kovaları doldurmuşlar.


Yüksek Kaldırım'da güpegündüz, bacanağı almışım da sonra, Galata Kulesi'ne gitmişim öyle mi? Onu şimdi anlatacağım. 


Galata Kulesi 507-508 yıllarında Justinianos zamanında her kule gibi güvenlik amaçlı inşa edilmiş. Çeşitli yıkıntılar geçirdikten sonra 1348-1349 yıllarında Cenevizliler kuleyi tekrar yapmışlar. İstanbul'un fethi sonrası fener olarak kullanılan kule, sonrasında savaş esirlerinin barınağı, rasathane ve yangın kulesi olarak kullanılmış. 3.Selim döneminde yangın sonrası hasar gören kuleye onarım sonrası cumba, 2.Mahmud dönemindeyse üstüne iki kat yapılıp külah şeklindeki çatısı ilave edilmiş.


Kulenin avlusundaki tabeladan ünlü Fransız filozof Jean-Jacques Rousseau'nun babası Isaac Rousseau'nun 1705-1711 yılları arasında saray saatçisi olarak Galata'da yaşadığını öğrenmiş, müze kartlarımızı gişeden okutarak kule girişine doğru yürüdüğümüzde saati on buçuk yapmıştık. Asansörle en üst kata çıktık sonra da terasa çıkabilmek için merdivenleri kullandık. Manzara muhteşem...


Teras katının iç kısmında büyükçe bir İstanbul maketi yer alıyor. Tarihî yerler makette bulunduğu yerlerden yükseltilerek daha belirgin hâle getirilmiş.


Bir alt katta Helenistik, Roma, Bizans ve Osmanlı dönemlerinde kalma bazı eserler sergileniyor. Pişmiş toprakla yapılmış kaplar, figürinler, tabaklar ve özellikle 19.yüzyıl seramik eserler göz alıcı.


13. ve 14.yüzyıl Bizans hanedan armalarının yer aldığı taş levhaların ve amforaların bulunduğu katta en çok ilgimi çeken 20 Aralık 1912 tarihli boğaz rıhtımlarında görevli Fransız tüccarların isimlerinin kazılı olduğu kitabe ve Fatih Sultan Mehmet'in gemileri karadan geçmek için yürüttüğü Haliç'in zincirleri oldu.


Bir alt katta ise çocukların olduğu kadar bizim de ilgimizi çeken Hezârfen Ahmed Çelebi'nin Galata Kulesi'nden kanatlarıyla uçup Üsküdar'a konmasını anlatan animasyonda güzel vakit geçirdik. Yerde işaretli nokta üzerinde durup kendi kollarımı açarken ekrandaki Hezârfen'e de kollarını açtırdım ve kuleden atlayıp süzüle süzüle Boğaz'ı geçtik, 3358 metre uzaklıkta Üsküdar'daki Doğancılar Meydanı'na indik.

Dünyada yelken kanatla uçan ilk insan olarak bilinen Hezârfen Ahmed Çelebi'nin bu uçuşuna Evliya Çelebi de tanıklık etmiş hâttâ bu olayı seyahatnamesinde yazmış.  

Kuleden ayrılıp tekrar Yüksek Kaldırım ve Galip Dede Caddesi'nden geçerek Galata Mevlevîhanesi'ne geldik.


1491'de 2.Bayezid zamanında kurulmuş İstanbul'un ilk mevlevîhanesi zamanında Galip Dede Tekkesi adıyla anılmış ve Beyoğlu bölgesindeki ilk Osmanlı eserlerinden. 1925 yılında tekkeler kapatılınca bir süre ilkokul ve lojman olarak kullanılmış sonradan çeşitli onarımlar yapılarak müzeye çevrilmiş. Az daha yürüyerek İstiklâl Caddesi'nin başındaki Beyoğlu Tünel'e vardık.


Dünyanın en eski ikinci metrosu olan Tünel'i, Yüksek Kaldırım Yokuşu ve Galip Dede Caddesi'nden Beyoğlu'na çıkan  insanları gözlemleyen Fransız mühendis ve girişimci Eugene Henri Gavand tasarlamış ve proje haline getirip Sultan Abdülaziz'e sunmuş. 1871'de yapım çalışmalarına başlanıp 17 Ocak 1875'de görkemli bir törenle açılmış. Fünikülerin iki vagonunun hareket ettirilmesi için ilk zamanlar buhar makineleri kullanılmış, elektrifikasyon çalışmaları için 1968'i beklemek gerekmiş. 573 metrelik mesafeyi 90 saniyede aşan araçta tek seferde 170 kişi taşınabiliyor.


İstiklâl Caddesi'nde ilerlerken solumuzda Suriye Pasajı'nda biraz durduk. Suriye Pasajı Beyoğlu'nun en eski ve en büyük pasajlarından biri. 1901-1908 yılları arasında inşa edilmiş ve çeşitli önemli kurumlara ev sahipliği yapmış. Santral Sineması (Cine Central), Fransızca yayınlanan Stamboul gazetesi, Apoyevmatini adlı Rumca ve Nor Marmara adlı Ermenice gazetelerin merkezleri bu pasajdaymış. Binanın dışındaki yazıda İstanbul'un en uzun ömürlü günlük Fransızca gazetesi olduğunu öğrendiğim Stamboul gazetesi 1875'de bir İrlandalı tarafından kurulmuş ama 1896'dan sonra Fransızlar yönetmiş. 20.yüzyılın başlarında tirajı 5000 gibi azımsanmayacak sayıları görmüş. 1934'de adı İstanbul olarak değişmiş ve 1964'de hem okuyucusu çok azalıp hem de Fransız elçiliğinden aldığı yardım kesilince kapanmış.


Pasajın karşısında henüz caddenin kalabalık olmadığı saatte sağımıza solumuza bakınırken merdivenlerle inilen güzel bir bina gördük. Santa Maria Draperis Kilisesi İstanbul'un en eski Katolik kiliselerinden. 1584'de Galata Mumhane Mahallesi'nde inşa edilmiş fakat 1660'da yandıktan sonra 1663'de yıkılmış. Bunun üzerine 1678'de Pera'daki yerine taşınmış. Yangınlar ve depremler sonrası beş defa yeniden inşa edilmek durumunda kalınan kilisenin en önemli demirbaşı en başından beri felaketlerden sağlam çıkan Bakire Meryem heykeliymiş.


Kiliseden çıkıp İstiklâl'deki yürüyüşümüze devam ettik. Aslında bir an önce otelimize girip yükümüzü hafiflettikten sonra gezimize devam edelim diyorduk ama güzel bir mekân bulup oturma fikri de son derece cazipti. Solumuzda Çiçek Pasajı, sağımızda Galatasaray Lisesi'ni geride bırakıp Turnacıbaşı Caddesi'nden içeri girdik. Mobil uygulamaya göre yakınlarda güzel bir yer vardı.


İstanbul'da çok az kalmış Rum okullarından biri olan Zoğrafyon Lisesi'nin önünden geçtik. Okul 1848'de kurulmuş ve 1950'lerde 350'yi aşkın öğrencisi olmuş fakat günümüzde 40-45 kadar öğrenci okuyor. Sonradan öğrendiğim kadarıyla Patrik Bartholomeos ve şarkıcı Fedon bu okuldan mezun. 

Biraz ilerisinde tarihî Galatasaray Hamamı'nı gördük. 2.Bayezid döneminde 1481'de inşa edilmiş.


Turnacıbaşı Caddesi'yle Ayhan Işık Sokağı'nın birleştiği noktadaki otelin en üst katındaki mekâna geldik fakat hem otele bağlı olması hem de saatin henüz erken olması bizi biraz tereddütte bıraktı. Kaybedecek fazla bir şeyimiz yok diyerek otele girip teras bara çıktık. Girmesek çok şey kaybedeceğimizi terasa çıktığımızda anladık. Günün ilk biralarını hakikaten muhteşem bir manzara eşliğinde yudumlayıp güneşlendik. Sabahki titreten soğuktan sonra kemiklerimiz ısındı.

Üç saate yakın teras barda bira, güneş, sohbetten sonra kalkıp caddeye geri döndük. Artık otele girip çantaları bırakmanın vakti gelmişti.


Taksim Camii'ne çok yakın olan otelimize çantaları bırakıp Taksim Meydanı'na çıktık. Kentin en popüler meydanını uzun uzun fotoğrafladık. Buranın tam olarak meydan haline gelmesi Cumhuriyet döneminde olmuş, tamamen trafiğe kapatılması ise 2013 gibi çok yakın zamanda gerçekleşmiş. Meydan 19.yüzyılın sonlarından itibaren modernleşme süreci ile birlikte değişime uğramış. İlk zamanlar meydanın ortasına bir çeşme konulup sonrasında İstiklâl Sütunu dikilmiş. Bugünlerde Atatürk Anıtı ve Cumhuriyet Anıtı bulunuyor. Meydanda ayrıca meşhur Gezi Parkı ve Atatürk Kültür Merkezi yer alıyor. 

Taksim Camii'nin yanında 1732'de 1.Mahmud döneminde yaptırılan tarihî maksem bulunuyor. Maksem kente gelen suyun biriktirilip farklı yer ve yönlere dağıtıldığı su hazneleridir. Meydanın ismi bu maksemden geliyor. Zaten taksim ve maksem sözcükleri aynı kökten türemiş.


Sıraselviler Caddesi'nden İnönü Caddesi'ne dönüp Beşiktaş'ın stadyumuna doğru yürümeye başladığımızda güneş batmıştı. Alman Başkonsolosluğu'nun karşısındaki bir marketten sularımızı alarak yokuşu inmeye devam ettik. Yeni adıyla Tüpraş Stadyumu'nun karşısındaki yeşillik alanda çeşitli açılardan Boğaz Köprüsü'nün fotoğraflarını çekerken nefeslenme imkânı bulduk.


Dolmabahçe Sarayı'nın kapısına doğru ilerledik, sağımızda 2.Abdülhamid tarafından 1890-1894 arasında yatırılan Saat Kulesi. Mimarî olarak barok ve neoklasik stildeki dört katlı kulenin zemin kat cephelerine dönemin Osmanlı arması, üçüncü kata ise Fransız yapımı saatler yerleştirilmiş. Dolmabahçe Caddesi'nden yürürken önünden geçtiğimiz sarayın yan kapısının ihtişamından kendimi alamıyorum.

Bu cadde ilk gezdiğim zamandan beri Beşiktaş'a giden ağaçlıklı yol olarak aklımda kalmış ve gerçekten İstanbul'da yürümekten en çok zevk aldığım yol. Eşimle sevgililik döneminde buraları az arşınlamadık.


Hedefimiz Beşiktaş Çarşı bölgesinde bulacağımız bir mekânda günü kapatıp otele dönmekti ama önce Beşiktaş İskelesi'ne doğru gidelim dedik.


İskelenin önü hayli kalabalıktı, birkaç gençten oluşan bir müzik grubunun şarkıları ortamı şenlendiriyordu. Bu alana Barbaros Meydanı deniyor çünkü Paşa'nın türbesi burada. 1478'de Midilli'de doğan, genç yaşlarda korsanlık hayatına atılan, 1516'ya kadar İspanyolları Cezayir'de çıkaran, Kanûnî Sultan Süleyman döneminde kaptan-ı deryalığa getirilen, 1538'deki Preveze Deniz Zaferi'yle dünya denizcilik tarihine geçen ve 1546'da vefat edip Mimar Sinan'a yaptırdığı türbeye defnedilen Barbaros Hayreddin Paşa.


Yine bir Mimar Sinan eseri olan meydanın yanındaki Sinan Paşa Camii'yi de fotoğraflayıp Barbaros Bulvarı tarafından çarşıya girdik. Çarşıda biraz dolandıktan sonra açlığımızı dindirmek üzere gayet hesaplı bir esnaf lokantasına girdik ve her iki cümlede bir fiyatlara şaşırdığımız söyleyerek karnımızı doyurduk. İnsan bu pahalıkta böyle şeylerle karşılaşınca mutlu oluyor.


Çarşının ortasındaki kartal heykeline bakan mekânlardan birinde yemek sonrası biralarımızı içerek birkaç keyifli saat geçirdikten sonra Taksim'e dönüş yoluna geçtik. Yine Dolmabahçe Sarayı ve stadyumu geçtikten sonra bu sefer yolun ilerisinden çıkarız diyerek Meclis-i Mebusan Caddesi'nden devam ettik. 

Daha önce yürümüş olanlar bilir, bacak kası yapmak için birebir diyebileceğiniz Tekke Yokuşu'ndan tırmandık. Cihangir Caddesi'nden Arslan Yatağı Sokağı'na, oradan da Sıraselviler üzerinden Taksim Meydanı'na ulaştığımızda kanter içindeydik ve dilimiz dışarıda susuzluktan ölmek üzereydik. 

Geceyi biraz uzatmak ve aydınlık İstiklâl Caddesi'nin keyfine biraz daha varabilmek için otele girmedik. İkimizin içinden de kulağımızın pasını gidermek için biraz caz dinlemek geçiyordu. Birkaç yere baktık ama saatler oldukça ilerlemiş, programlar bitmek üzereydi. Gözümüze kestirdiğimiz yerlerin tamamı ya hıncahınç gençlerle dolu ya da bizi güvenilmez görüp damsız almıyorlardı. Biz de ne mi yaptık? Sokaktaki diğer gençler gibi bir köşede dikilip marketten aldığımız biraları yudumlayıp keyfimize baktık. Hem sokağın nabzını tuttuk hem de hoş sohbetle günümüzü sonlandırdık.

***

Gece yoğun bir yağış eşliğinde otelimize dönmüştük, ertesi sabah için hafif bir endişemiz vardı. Sabah kalkıp otelden çıktığımızda endişemizde haklılık payı olduğunu gördük. Bu yağış gün boyu devam etmez inşallah diyerek otele en yakın çorbacıya attık kendimizi.


Sabah demeye bin şahit, saati bir yapmıştık aslında. Mercimek çorbası güzel geldi. Bu kadar yağışlı olacağını hesaba katmamıştım. Benim şemsiye haricinde eksiğim yoktu, doğrusu şemsiye kullanmayı pek sevmediğimden yanıma almamıştım. Ama benim eksiğimden daha önemlisi bacanağın ayakkabısı su geçiriyordu ve acil müdahale gerektirdiğinden İstiklâl Caddesi'nde bize en yakın mağazaya dalarak ekonomiye biraz can verdik. 

Konser bu akşamdı ve bacanağın İstanbul'daki akrabalarından birinin vefatı sonrası başsağlığına gitmesi gerekiyordu. Böylesine yağışlı bir günde gezmek istediğim yerler bana pek zevk vermeyecekti. İstanbul'un gezmediğin mahallelerinden birine gitmek fena bir fikir gibi görünmedi.


Tarlabaşı'ndan Fatih dolmuşuna atladık. Bulvardan aşağı inerek Refik Saydam Caddesi'nden Atatürk Köprüsü üzerinde Haliç'in karşısına geçtik. Buğulu dolmuş camlarından ne kadar izleyebilsem kârdır diyerek kafamı bir o yana bir bu yana çeviriyordum. Atatürk Bulvarı üzerindeki Bozdoğan (Valens) Su Kemeri'nden geçtik.

Bozdoğan Su Kemeri, Fatih'le Beyazıt arasında dışarıdan gelen suyun başhavuza akmasını sağlıyordu. İlk yapılış tarihiyle ilgili kesin bir bilgi yok ama genellikle kemerin imparator Valens tarafından (364-378) yaptırıldığı kabul edilir. Avarların 626'da tahrip ettiği kemer 758'den sonra 5.Konstantin zamanında tamir edilmiş. İstanbul'un fethine kadar Bizans'a batıdan gelen çeşitli akınlarda devamlı hasar görmüş. Kent su sıkıntısı içinde olduğundan Fatih Sultan Mehmed döneminde tekrar kullanılmaya başlanmış. Muhtemelen 1509 yılındaki büyük depremde Haliç'e yakın kısmı yıkılmış ama yine de sağlam kısmı kullanılmaya devam etmiş. 2.Mustafa zamanında (1697-1698) tamir ettirilmiş ve bu nedenle "Şâd-âb kılıp âlemi izzile Sultan Mustafa / Bâlâ-yı tâk-ı serbülend mâü'l-hayâta nâvedan" yazılı bir kitabe konulmuş. 1908'de İstanbul'un bu bölgesini mahveden büyük yangında çevredeki bütün cami ve mescidler yandığından ezanın kemerin üstünden okunduğu biliniyor. Kentin bu kısmını Galata-Beyoğlu'na bağlayan ana caddenin, bu kemerin heybetini gösterecek şekilde onun altından geçirilmesine büyük özen gösterilmiş. (https://islamansiklopedisi.org.tr/bozdogan-kemeri)

Çapa Tıp Fakültesi durağında inerek Şehremini Mahallesi'ne daldık. Birkaç yönlendirme sonrası başsağlığı dileyeceğimiz eve geldik. Yeni insanlarla tanışmanın hoşuma gittiği bir dönemi yaşadığımdan ortam hüzünlü de olsa sohbete dahil olabilmem gayet iyi geldi. Ölüm de hayatın bir parçası.

Taksim Meydanı'na döndüğümüzde saati dört buçuk yapmıştık. Konser dokuzdaydı.


İzin verildiği ölçüde Gezi Parkı'na şöyle bir bakıp İstiklâl'den aşağı yürümeye başladık. Daha biraz vaktimiz vardı bir şeyler içmeye. İkişer birayla oyalanıp mekândan kalktık ve Taksim'den metroyla Ayazağa tarafına geçtik. Konser Maslak Kültür Merkezi'nin oradaki VW Arena'daydı ve indiğimiz duraktan o tarafa nasıl geçeceğimizi bulamamıştık. Neyse ki durakta sorduğumuz ablalardan bir tanesi hangi otobüse binip hangi durakta ineceğimizi söyleyince bu kadar kolay olan bu yönlendirmeyi internette bulamamıza çok şaşırdık. Konserin başlamasına daha bir saat vardı ve soğukta beklemektense Jethro Tull hayranı olduğunu fark ettiğimiz orta yaşlı insanların doldurduğu yakındaki bir restorana oturduk.



Heyecanlı ana geldik ve babalar sahnede...



***

Son günümüzü Anadolu yakasında geçiririz deyip dönüş biletlerimizi Ataşehir terminalinden kalkacak şekilde almıştık. Yani sabah kahvaltı sonrası karşıya geçmeyi kafaya koymuştuk. Dünkü yağışlı havadan sonra bu sabah güneşli ama soğuk bir havaya uyandık. Biraz daha kalın giyinip berelerimizi, kapüşonlarımızı  takarak Taksim Meydanı'na çıktık. 


İlk günkü güzergâhımızı Beşiktaş İskelesi'ne kadar koruyarak yürüyüşümüze başladık. Gündüz vakti buraları tekrar fotoğraflamak güzel oldu.


Beşiktaş Meydanı'nın karşısındaki Sinan Paşa Camii aslında cami, medrese, mektep ve hamamlardan oluşan bir külliyenin parçası. Külliyeyi Kaptan-ı Derya Sinan Paşa yaptırmış fakat inşası tamamlanmadan 1553'de ölmüş. 


Haydarpaşa Kadıköy tarafına giden vapura binmek üzere Beşiktaş İskelesi'ne girdik. Vapurun biraz yandaki iskeleden kalkacağını öğrenip Deniz Müzesi'nin arkasından geçip iskeleden vapura bindik.


Hava soğuk ama bu kısa yolculuğun zevki de vapurun açık bölgesinde rüzgârı hissederek çıkar. Temiz hava, bol güneş, güzel fotoğraflar... Dolmabahçe Sarayı'na el sallayarak kıyıdan uzaklaştık.


Boğazın eşsiz manzarasında Dolmabahçe Sarayı, Boğaz Köprüsü, Galata, tarihî yarımada, Topkapı Sarayı, Ayasofya, Sultan Ahmed Camii ve Kız Kulesi'ni selamlayıp geçtik. Haydarpaşa Garı'nın onarımı sürmekte.


2010'da çıkan ve kentin birçok yerinden görülen büyük yangında tahrip olan ve kullanıma kapatılan Haydarpaşa Garı'nın 2016'da başlanan onarım ve yenileme çalışmalarının 2026'da tamamlanacağı söyleniyor.

1906-1908 yılları arasında İstanbul-Bağdat demiryolu hattının başlangıç noktası olarak düşünülen garın kullanılması aslında daha eski yıllara dayanıyor. 1871'de Haydarpaşa-İzmit arasında demiryolu çalışmaları başlanmış ve 1873'de tamamlanmış. Bölgedeki Selimiye Kışlası'nın yapımında emeği geçen Haydar Paşa'dan ismini alan bir bölgede bulunuyor. Otto Ritter ve Helmut Cuno adlı iki Alman mimarın neo-klasik tarzda yaptıkları bu eser birçok Türk filmine dekor olmuştur. Hâttâ ilk kullanan yönetmen, senaryosunun Nazım Hikmet'in elinden çıktığı 1940 yapımı Şehvet Kurbanı'nı çeken Muhsin Ertuğrul'dur. 1964 yapımı Halit Refiğ'in yönettiği Gurbet Kuşları, 1969 yapımı Cingöz Recai, 1973 yapımı Gelin, 1996 yapımı Eşkıya, 1998 yapımı Cumhuriyet filmleri ilk akla gelenler.


Vapurdan inip Rıhtım Caddesi'nden karşıya geçerek Kadıköy Festival Parkı'nda sabahın soğukluğunu gidermek üzere bir banka oturduk. Bugün 24 Kasım Öğretmenler Günü. Bacanağı kutlayıp Moda tarafına doğru yürüyüşümüze başladık.


Mühürdar Caddesi'nden sahil parkına inerken karşımıza Haldun Taner çıktı. Şimdiye kadar herhangi bir sayım yapmadım ama bende en çok kitabı olduğunu hatırladığım yazarın heykelinin bir anda karşıma çıkması beni hem hayal dünyasına götürdü hem de en yakın zamanda külliyatının üzerinden geçmem gerektiğini hatırlattı. 


Kadıköy Lisesi'nin yanından geçip Moda Deniz Kulübü tesislerine yakın bir yerde bir banka oturup nefeslendik. Buranın deniz havası muhteşem. Ne stres ne öfke hiç bir şeyiniz kalmaz, hele bu Kasım güneşi...


Park çıkışından tırmanıp ara sokaklardan yürüyerek Saint-Joseph Lisesi'nin önüne geldik. 1864'de Sultan Abdülaziz zamanında bir fermanla okul inşası için izin alınmış fakat ferman kaybolunca 1870'de tekrar alınmak durumunda kalınmış ve aynı yıl inşaata başlanmış. 1900 yılında 300 öğrenciye ulaşmış. Günümüzde bin civarında öğrencisi olup her yıl 200'e yakın yeni öğrenci kabul ediliyor. Spor branşlarında büyük başarılara sahip okulun o zamanki öğrencilerinin 1907'de Fenerbahçe Spor Kulübü'nü kurmaya ön ayak olduğunu biliyor muydunuz?


Kısa bir süre Yoğurtçu Parkı'nda dinlendikten sonra mabede doğru ilerledik. Gerçi benim fanatikliğim çok geride kaldı ama yine de her şeye rağmen televizyonda maçları karşıma çıktığında dikkat kesiliyorum.


Az ileride Kalamış'ta denize kavuşan Kurbağalıdere üzerinden geçip Şükrü Saracoğlu Stadı'nın arka bölgesine geldik.


Eda Erdem Dündar, Alex de Souza, Can Bartu ve Lefter Küçükandonyadis'le merhabalaşıp karşıdaki pizzacıda alıyoruz soluğu.

Saati iki yapmıştık, bir sonraki hedefimiz birkaç saat takılabileceğimiz Kadıköy'de bir bar. Neresi bilmiyoruz ama elbet kafamıza göre bir yer buluruz diyerek Kuşdili Caddesi'nden Boğa Heykeli'ne çıktık.


Heykelin ilginç bir hikâyesi var. 1864'de Fransız bir heykeltıraş olan Isidore Jules Bonheur'ün elinden tunç döküm olarak çıkmış. Muhtemelen 1867'de Sultan Abdülaziz, Avrupa seyahatinde Paris'te heykeli görüp beğenmiş ve içinde bu heykelin olduğu 24 parçalık bir koleksiyon siparişi vermiş. 

1910'lu yıllarda bulunduğu Yıldız Şale Köşkü'nden Enver Paşa'nın çiftliğine nakledilmiş ve Paşa yurdu terk ettikten sonra çiftlikle beraber heykel Ahmed Muhtar Paşa tarafından satın alınmış. Heykelin sonraki durakları pek bilinmese de 1949'da şimdilerde Lütfi Kırdar diye bilinen Spor ve Sergi Sarayı'nın önüne dikilmiş. 1969'da Kadıköy Kaymakamlığı'nın yanına yerleştirilmiş ve 1980'de kalıbından bir kopya yapılarak Eskişehir Anadolu Üniversitesi'ne verilmiş. 1987'de son durağı olan Altıyol'a taşınmış.

Heykeltıraş Bonheur aynı heykelden birkaç tane üretmiş ve bunlar şu anda  İngiltere'de, Belçika'nın Anderlecht, İspanya'nın El Puerta de Santa Maria kentlerinde ve ABD'nin Rhode Island eyaletinde bulunuyor.

Eskişehir Anadolu Üniversitesi'nde bu dönemki tarih derslerimden, Abdülaziz döneminin sonu, Avrupa seyahatinde yaşananlar, Enver Paşa'nın siyasetteki yeri ve yaptıkları, Ahmed Muhtar Paşa'nın 1877-1878 ('93 Harbi) Osmanlı-Rus Savaşı'nın Kafkasya Cephesi komutanlığı ve sonrasında 1912'de kısa süren sadrazamlık görevlerinde yaptıkları aklımda. Bir boğa heykelinin bende bu kadar konuyu bir arada çağrıştırması akıl alır gibi değil. 

Tesadüften mutlu mesut bir şekilde Kadıköy ara sokaklarından birinde mekânlardan en bize uyanına oturup sohbet ve birkaç birayla neşelenmenin yolunu bulduk. Otobüse birkaç saatimiz daha vardı, bu saate kadar keyfimizi kaçıracak bir şey olmamıştı ama birimizin neşesinin kaçması alnımıza yazılmış galiba. Bacanağın isteğiyle yakında maç izlenecek bir yere geçtik. Beşiktaş'ın yenilgisiyle sonuçlanan maçtan sonra canlı müzik yapıldığını öğrendiğimiz bir önceki bara geri döndük. İstanbul'da nerede eğlenilir sorusuyla ilgili pek yanıt veremem ama bacanağın söylediği cümleye katılmamam mümkün değil: Bu müzik Kadıköy'de dinlenilir.

Yabancı rock grubunun konserine gittik, gençliğimin yerli rock gruplarından biriyle yazımı tamamlayayım. Kesmeşeker grubundan "İstanbul İstanbul".


Yorumlar

Yorum Gönder

Bu blogdaki popüler yayınlar

KAWANIA'DAN KONYA'YA

Birkaç yıl önce bir aile sohbetimizde "Eee bundan sonra nereye gidiyoruz?" sorusuna cevap ararken ve herkes gönlünden geçen yerleri söylerken büyük kızım "Barcelona ya da Konya" demişti. Kısmet bu yılki Cumhuriyet Bayramı arasınaymış. Bir gün önceki yarım günü ve öncesindeki hafta sonunu fırsat bilip üç günlük tatil planını yaptık. Eşim konaklayabileceğimiz kurumları aradı, ben her zamanki gibi gezi programını hazırladım. Bu mevsimde ne yapacağız Barcelona'da, Konya güzeldir şimdi. Şaka bir yana ne zamandır Çatalhöyük kafamdan geçiyordu, fırsat bu fırsat, tam zamanı. Mevlânâ Türbesi'ni bizimkiler, Çatalhöyük'ü kendim için istiyorum diye ayırdım ama bunlardan çok daha fazlası varmış. Galiba üç günde ancak veririz hakkını Konya'nın. *** 27 Ekim Pazar sabahı sekiz buçuk gibi yola çıktık. Tek molalı üç saatlik yolculuk sonrası ilk durağımız Tropikal Kelebek Bahçesi. Şehir merkezinin kuzeyindeki kompleksin bina tasarımı dışarıdan bakıldığında bir rasathan...

TUNA'NIN İNCİSİ NAZLI BUDAPEŞTE

Şairim ben; ama şiiri Kendisi olarak umursamam bile. Gece ırmağının taşıdığı yıldız Çirkinleşir göğe tırmanmak isterse. ... Birtakım şairler - ırak olsunlar benden - Tepeden tırnağa çamur içinde Yalandan bir sarhoşluğun imgelerini kusarak Yolculuk etmedeler birinci mevki bir esrimede ... Sev, ye, uyu, iç: kendine Ölçü olarak evreni almalısın. Bizi yoksul ve tutsak kılanlara Bir zerresini bağışlamam yaşama hakkımın ... Hiç kimse beni susmaya zorlayamaz Bilimdir bana omuz veren çünkü. Çağ beni koruyor, onun oğluyum ben Beni düşünüyor sürerken sabanını köylü. ... İnsan çocuk daha, bunu biliyorum Ama büyümek istiyor, işte bu onun deliliği. Ebeveynleri sevgi ve akıl Ona göz kulak olsalar bari... (Budapeşteli sosyalist gerçekçi şair Attila Jozsef'in Şiir Sanatı şiirinden. Çeviren:  Ataol Behramoğlu) *** 20 Ocak 2025 sabah beş buçuk gibi uyandım. Önceki akşam otele vardığımızda resepsiyon görevlisi, sabah erkenden tren istasyonuna geçmemiz gerektiğini ve ödemeyi yapmak istediğimi söylediğ...

ETNOGRAFYA MÜZESİ - ANKARA

 Temmuz ayının ortası. Bizimkiler dün Dikili'ye gitti ve evde iki hafta kadar yalnız olacağım. Yaz tatili, her zaman bir arada olacak şekilde planlanamıyor. Geçen yıl da aynı şey olmuştu; ben yıllık iznimi iki haftadan fazla peş peşe alamadığım için sonradan onlara katılacak şekilde tatile göndermiştim. Geçen yıl Ankara'da uzun süredir gezmediğim yerlerden biri olan Anadolu Medeniyetleri Müzesi'ne gitmiştim. Bu sefer birkaç ay önce tadilatta olup ailecek kapısından döndüğümüz Etnografya Müzesi'ni hedefime koymuştum. Pazar sabahı erkenden kalkıp kahvaltı sonrası kendimi dışarı attım. Müze gezisi öncesi halletmem gereken birkaç ufak işten sonra yola koyuldum. Eskişehir Yolu diye bildiğimiz Dumlupınar Bulvarı ve İsmet İnönü Bulvarı'ndaki alt geçitten Atatürk Bulvarı'na çıktım. Ulus yönünde ilerleyerek Kızılay Meydanı ve Sıhhiye'den geçtikten sonra, Adalet Sarayı'nın karşısındaki Kızılay Sokağı'ndan içeri girip, Türkocağı Sokağı'nda bulunan müzelerin...