Sene başında katılmayı talep ettiğim etkinlik için şirketimden gerekli onayı Mart'ta aldığımda çok sevinmiştim. Ekim ayında Avrupa'da görmediğim bir ülkeye gidecektim. Şirketteki geçmişime baktığımda bana iki yılda bir böyle fırsat sağladıkları için minnettar olmalıyım diye düşündüm. Gezme işine meraklı bir adama büyük ödül gibi bir şey. Hem mesleğimi geliştirmeye uygun hem de şirkete ileride fayda sağlayacak bilgiler edinebileceğim etkinlikler bulmam güven yaratmıştır muhakkak.
Yarın sabah etkinlik başlayacaktı ve gezmeye vakit bulabilecek miydim bilemediğim için bir an önce kendimi dışarı atmak istiyordum. Ayağından sorun yaşayan arkadaşıma, onu akşam yemeğini dışarıda yiyeceğimiz saatte otelden alana kadar gezeceğimi söyleyerek çıktım.
Planıma dahil ettiğim ikinci mekan olan Aziz Nicholas Bazilikası'na geldim. Maalesef kapalıydı ama elbette açık zamanını denk getirmeye çalışacağım. Kiliseyle ilgili ilginç bilgilerden bir tanesi pazar günleri hariç her gün açık olması ama her günkü turist giriş saatlerinin birbirinden farklı olması. Sanırım biraz şansa da ihtiyacım olacak. Mimar Adrianus Bleijs'in 1884-1887 yılları arasında yaptığı kilise, on dokuzuncu yüzyıl Yeni Gotik mimariye Yeni Barok ve Yeni Rönesans stilleri katılmış bir yapıt ve şehirdeki diğer kiliselere örnek olmuştur.
Solumda kanal gezi teknelerinin çıkış noktasını bırakarak eski şehir merkezine doğru giden Damrak Caddesi'nde yürüyorum, hafta içi Ankara Ulus Anafartalar'daki kalabalığın benzeri ama biraz daha kozmopolit.
Dam Meydanı'ndaki İkinci Dünya Savaşı Anıtı, 4 Mayıs 1956'da Kraliçe Juliana tarafından açıldı. 60'ların sonunda anıt hippilerin uğrak noktası oldu. Her gece oldukça kalabalık gruplar halinde uyku tulumlarıyla bölgeye el koymuş durumdalardı. Ağustos 1970'de çıkan yasayla hippiler bölgeden uzaklaştırılıp Vondelpark'a taşındılar.
Tren kompartımanları gibi tasarlanmış olan yeni otelime kaydımı yaptırdıktan sonra şehirden biraz uzaklaşarak planımdaki birkaç parka uğramak istedim. İnceden yağan yağmur eşliğinde içime mis gibi havayı çekerek Westerpark'a doğru yürüyüşüme başladım. Nieuwe Westerdokstraat boyunca yürüdükten sonra Harleem bölgesine geldim ve kurulan pazarı gezdim. Büyük ve çeşitli peynir tekerlerinden oluşan standlar çok güzel görünüyordu. Ne yazık ki kapatıyorlardı ama şehir içinde peynir satan dükkan sayısı oldukça fazlaydı.
Jodenbreestraat'dan Jonas Daniel Meijerplein Sokağı'na sapınca karşıma Amsterdam Yahudi Tarihi Müzesi çıktı. Hollanda'daki tek Yahudi Tarihi Müzesi, 24 Şubat 1932'de açılmış. İkinci Dünya Savaşı'ndaki Nazi işgali sonrası kapanmış ve koleksiyonların çoğunu kaybetmiş. 1955'de tekrar kapılarını açan müze 1987'de şimdiki yerine taşınmış.
Carre Kraliyet Tiyatrosu binası 1887 yılında sirk binası olarak düşünülmüş; bugünlerde müzikal, kabare ve pop müzik etkinlikleri için kullanılmakta.
1940-1945 yılları arasındaki Nazi işgalinde, Auschwitz ve Sobibor kamplarına gönderilen ve soykırıma uğrayan yaklaşık yüz iki bin Yahudi ve iki yüz yirmi Çingene'nin isimlerinin kazılı olduğu tuğlalarla örülü duvarın yanından geçerek Zuidekerk'e vardım.
Zuidekerk (Güney Kilisesi) on yedinci yüzyıl Protestan kilisesi. Ünlü ressam Rembrandt'ın hayatında önemli bir rol oynamış ve Claude Monet'in resminde kullandığı bir motif. Ayrıca Rembrandt'ın üç çocuğu burada gömülü.
Otelimize girip bir süre dinlendikten sonra eşimle şehir turumuza başladık. Soğuğa karşı benden daha hassas olduğunu bildiğimden iyi giyinmesi rahatlattı. Kraliyet Sarayı ve Savaş Anıtı'nın olduğu Dam Meydanı'nı üçüncü ziyaret edişim ama bu sefer sevdiğim yanımda. Farklı olarak ne mi yapıyoruz, benim tek başınayken hiç aklıma gelmeyecek olan, bölgenin en güzel mekanına oturup sohbet etmek.
En büyük Van Gogh koleksiyonunun sahibi, Hollanda'nın en çok ziyaret edilen müzelerinden bir tanesi Van Gogh Müzesi'ne uzun sıralardan dolayı giremedik. Hediyelik eşya dükkanından alışveriş yaparak müzeden ayrıldık.
Yine hafif yağmurlu bir güne uyandık. Bugünkü planımız trenle Rotterdam ve Den Haag'a gitmekti. Otelde lezzetli ve doyurucu kahvaltımızı yaptıktan sonra çıkarak karşımızdaki Merkez Tren İstasyonu'na yürüdük.
1815-1932 yılları arasındaki Hollanda ulusal marşının şairi Hendrik Tollens'in heykelinden Euromast görünmekte.
Prens William (Orange'lı William) veya Sessiz William'ın Savunma Bakanlığı karşısındaki heykeli 1848 yılında yapılmış fakat 1533-1584 yılları arasında yaşayan William'ın İspanyol Habsburglar karşısında Seksen Yıl Savaşları'nda düzenlediği isyan, ülkenin siyasi birliğinin kurulmasında çok önemli rol oynamıştır. Bu dönem işlediğimiz dersten bir hükümdarın heykeli karşısında olmak çok ilginç.
Buitenhof Caddesi'nde yürüdüğümüzde karşımıza bu sefer de yine aldığım derste ismini öğrendiğim Johan de Witt'in heykeli çıktı. 1672'de savaşlarda müttefiksiz kalıp işgal tehdidiyle karşı karşıya kalan ülkenin, bir de mali olarak büyük bir darboğaza girdiği ve halkın Rampjaar (Felaket Yılı) diye adlandırdığı dönemin yöneticisi. 21 Haziran'da bıçak darbeleriyle suikaste uğrayıp katlediliyor.
Önceki günlerde yürüyerek yanlarından geçtiğim tarihi binaları bir de tekneden görmek ve tur rehberinin anlattıklarımdan bilgilerimi tazelemek çok faydalı oldu.
Tur sonrası kanallar ve bağlı sokaklarında dolaşmaya devam ederek günümüzü ve tatilimizi Kraliyet Sarayı'nın önündeki mini konserle bitiriyoruz. (28.10.2023)
Haftanın ilk iki günü sürecek etkinlikten sonraki üç gün ve hafta sonunu da kapsayacak şekilde bir plan yapmalıydım. Bir de hepsinden önce bana kim katılabilecek? Büyük kızımın yazın yaşayacağı üniversite sınav stresini atlatmasına iyi gelir mi? Gelir gelmesine ama olmaz çünkü yüksek ihtimalle kazandığı okulun öğretim dönemi başlamış olacak. Küçük kızım için güzel bir fırsat olabilirdi ama onun da okulu başlamış olacaktı. Bu durumda her zamanki gibi sığınılacak en güvenli liman olan eşimle bu gezinin gerçekleşmesini beklemek en doğrusuydu. Macera, belgesel, romantik komedi üçü bir arada...
Amsterdam yarım daire şeklinde iç içe su kanalları boyunca dar sokak ve evlerden oluşan eski şehir ve çevresinde modern mimariyle tasarlanan yeni şehirden oluşan, şehircilik anlayışı en gelişmiş Avrupa kenti. Hemen her yere yürüyerek ulaşılabilecek, olmadı şehrin en yoğun kullanılan trafik aracı olan bisikletle gidilebilecek mesafeler, benim gibi bir turist için çok cazip. Şehrin ara sokaklarında büyük araç kullanmak mümkün değil, ayrıca elektrikli araç dışındaki yakıtlı araçlar ancak eski şehrin dışında kullanılabilmekte.
Gelenekselleştirdiğim tek şehir üzerinden birkaç şehir gezme planımda; Amsterdam şehrini hakkını vererek, tüm müzelerini, parklarını, tarihi binalarını gezmenin mümkün olamayacağını fark ettim. Gözüme Rotterdam ve Den Haag'ı kestirdim.
***
Son derece bunaltıcı bir uçak yolculuğu sonrası şirketten bir arkadaşımla Schiphol Havalimanı'na indik. Yılın bu zamanları şehrin sıklıkla yoğun sis altında olması uçak trafiğini çok etkiliyormuş. Her şey sorunsuz gitse üç saatte varacağımız yere altı saatte varabildik. Sorun değil, benim neşemi bozamaz. Havalimanından otele geçtiğimiz taksinin Tunuslu şoförüyle yaptığım kısa sohbetle şehri tanıma evresi başladı. Kısa bir Tunus'a ait tarihi bölge güzellemesi ve Kartacalı ünlü general Hannibal'in bir süre yaşadığı Sakarya-İzmit civarındaki bölgeyle ilgili bilgi paylaşımı...
Otele giriş yapar yapmaz odamdan aileme manzara paylaşımı yaptım. Odam şehrin kuzey bölgesini ayıran geniş Kuzey Denizi Kanalını görüyordu.
Yarın sabah etkinlik başlayacaktı ve gezmeye vakit bulabilecek miydim bilemediğim için bir an önce kendimi dışarı atmak istiyordum. Ayağından sorun yaşayan arkadaşıma, onu akşam yemeğini dışarıda yiyeceğimiz saatte otelden alana kadar gezeceğimi söyleyerek çıktım.
Hava kapalı ve soğuk sayılır, neyse ki hazırlıklıydım ve kalın giyinip üstüme yağmurluk almıştım. Kuzey Denizi Kanalının yanından yürüyerek tarihi merkez istasyon binasına vardım. Ülke içinden veya dışından gelen tüm trenlerin vardığı son nokta. Gezinin ilerleyen evrelerinde diğer şehirlere gideceksem öğrenmem gereken bir yer. Amsterdam'ın yılın her dönemi turist çeken bir şehir olduğunu biliyordum ve bunun kanıtı olarak Merkez İstasyonu'nda aynı anda onlarca farklı dili işitebiliyorsunuz.
Planıma dahil ettiğim ikinci mekan olan Aziz Nicholas Bazilikası'na geldim. Maalesef kapalıydı ama elbette açık zamanını denk getirmeye çalışacağım. Kiliseyle ilgili ilginç bilgilerden bir tanesi pazar günleri hariç her gün açık olması ama her günkü turist giriş saatlerinin birbirinden farklı olması. Sanırım biraz şansa da ihtiyacım olacak. Mimar Adrianus Bleijs'in 1884-1887 yılları arasında yaptığı kilise, on dokuzuncu yüzyıl Yeni Gotik mimariye Yeni Barok ve Yeni Rönesans stilleri katılmış bir yapıt ve şehirdeki diğer kiliselere örnek olmuştur.
Solumda kanal gezi teknelerinin çıkış noktasını bırakarak eski şehir merkezine doğru giden Damrak Caddesi'nde yürüyorum, hafta içi Ankara Ulus Anafartalar'daki kalabalığın benzeri ama biraz daha kozmopolit.
Yolun karşısına geçerek önünde sıra birikmiş binaya doğru ilerlediğimde önceden duyduğum ama giren insanların genelde kararsızlık çektiği, gezmeye değer olup olmadığını bilmediğim ve planıma eklemediğim Seks Müzesi'yle karşı karşıyayım. Buraya girsem bile eşimle girerim diyerek ve bugün için zaten geç kaldığımı görerek önünden ayrıldım.
Otelden arkadaşımı alıp akşam yemeğine gitme vakti yaklaşmıştı. Aynı caddeden geri dönerken Merkez İstasyonu'nun şimdilik en azından güzel bir fotoğrafı hakkettiğini düşündüm.
Dönüş yolunu farklı yerden yapayım derken Oosterdokskade Sokağı'na girdim. Önce akşam yemeğini nerede yiyebileceğimizi buldum sonrasında avlusunda genç insanlardan kurulu neşeli bir grubun bir arada bulunduğu Amsterdam Konservatuvar'ını gördüm. Önünde kanal, kanalın karşısında etkileyici tarihi binalar; bu ortamda bulunmak her sanatçı adayı gencin hayali olabilir. Hemen yanında tamamı cam bir kütüphane binası, onun az ilerisinde ise benim de sıkça kullandığım konaklama uygulaması Booking.com'un merkez binası. Güzel bir dönüş yolu seçmişim.
Akşam yemeği için bulduğum yer The Bull adında hem mutfak hem de iç tasarım olarak Amerikan et restoranı şeklinde yapılmış bir mekan. Yemek değerlendirme uygulamalarından aldığı güzel puanların etkisiyle girdik ve bu puanları hak ettiğini teyit ederek çıktık. (23.10.2023)
***
İkinci günümün büyük kısmı oteldeki etkinlikte geçti. Akşama doğru arkadaşımla çıktık ve eski şehir merkezine doğru yürüdük. Dünkü güzergahı değiştirmeden daha ilerisine gitmekti hedefim ve yürüyüşümüzü oraya doğru yönlendirmeye çalıştım. Damrak Caddesi'ndeki mağazalara bakarak ilerledik ve 1956'da yapılmış İkinci Dünya Savaşı Anıtı'nı ve karşısındaki Amsterdam Kraliyet Sarayı'nı gördük.
Dam Meydanı'ndaki İkinci Dünya Savaşı Anıtı, 4 Mayıs 1956'da Kraliçe Juliana tarafından açıldı. 60'ların sonunda anıt hippilerin uğrak noktası oldu. Her gece oldukça kalabalık gruplar halinde uyku tulumlarıyla bölgeye el koymuş durumdalardı. Ağustos 1970'de çıkan yasayla hippiler bölgeden uzaklaştırılıp Vondelpark'a taşındılar.
Haziran 1655'de belediye binası olarak açılan bugünün Kraliyet Sarayı, Napoleon Bonaparte'ın kardeşi Louis Napoleon'un 1806'da Hollanda kralı olup kendine saray olarak seçmesiyle yeni dönemine girdi. Halen aktif olarak kraliyet tarafından kullanılan saray, zamanında Avrupa'nın en büyük yönetici sarayıydı ve pek çok kez dünyanın sekizinci harikası olarak anıldı.
Dam Meydanı'nda ayrılarak yürüyüşümüzü Rokin Caddesi'nde sürdürdük. Acıkmıştık, ara sokaklara girerek bir restoran bulmaya karar verdik ve dışarıdan gayet güzel görünen Dante Kitchen isimli bir İtalyan restoranına girdik. Hafif bir caz müzik eşliğinde pizzamızı yiyip şarabımızdan yudumlarken, biraz işten biraz da bulunduğumuz şehrin güzelliklerinden konuştuk.
Restoran çıkışı günün yorgunluğu bize otele dönmeye itse de biraz daha dışarıda kalalım diyerek yakındaki bir puba girdik. Mekanı işleten orta yaşlı iri kadın tipik bir Hollandalı'ydı ve sert bir konuşma tarzı vardı. Gezi boyunca bir defa bile kendimi güvensiz hissettiğim bir durum olmamasına rağmen, gece saatlerine kadar açık bir pubı tek başına işletmesi, bu mizacının nedeniydi galiba. Birkaç masadan ve bar taburesinden oluşan yere Türk, İspanyol, Rus ve daha bilmem kaç milletten insanın sığdığını görünce şaşırdım ve hoşuma gitti. Gerçi Rus'un işletmeci kadınla bira fiyatı konusunda uzun süren atışmasının beni germediğini söyleyemem. (24.10.2023)
***
Amsterdam'daki üçüncü günümde etkinlik yine öğleden sonraya kadar sürdü. Arkadaşım dönüş uçağını erken saate aldığı için otelden çıkışını yaparak ayrıldı. Benim de etkinlikte takip etmek istediğim aktiviteler tamamlandığı için çok beklemeden valizimi toplayarak otel lobisine indim. Bu gece kalmak için ayarladığım ikinci ve sonraki günlerde eşimle kalacağım üçüncü oteli hemen görmemde fayda vardı ve ayrıca eşimi yarın havalimanından alacaksam Merkez Tren İstasyonu'nda küçük bir öğrenme evresi geçirmem iyi olacaktı.
Tren kompartımanları gibi tasarlanmış olan yeni otelime kaydımı yaptırdıktan sonra şehirden biraz uzaklaşarak planımdaki birkaç parka uğramak istedim. İnceden yağan yağmur eşliğinde içime mis gibi havayı çekerek Westerpark'a doğru yürüyüşüme başladım. Nieuwe Westerdokstraat boyunca yürüdükten sonra Harleem bölgesine geldim ve kurulan pazarı gezdim. Büyük ve çeşitli peynir tekerlerinden oluşan standlar çok güzel görünüyordu. Ne yazık ki kapatıyorlardı ama şehir içinde peynir satan dükkan sayısı oldukça fazlaydı.
Haarlemerweg'den devam ederek hedef noktama ulaştım. Uzun yürüyüşten sonra Westerpark'ta dinleneceğim bir yer aradım ve karşıma Brouwerij Troost adında içerisi gençlerle dolu bir bira ve yemek yeri çıktı. Sonradan kendi bira markalarını ürettiklerini ve arka kısmın imalathane olarak kullanıldığını öğrendiğim mekan çok hoşuma gitti ve burayı eşimle tekrar gelmek üzere not ettim.
Westerpark'taki gaz fabrikası binası 1902 yılında inşa edilmiş ve uzun yıllar boyunca şehir ışıklarını besleyen gazın büyük tanklarda depolanmasını sağlamış. Şimdilerde ise çeşitli etkinliklerin düzenlendiği geniş bir eğlence yeri konumunda.
Parktan çıkıp yönümü Prinsengracht üzerindeki Westerkerk (Batı Kilisesi) ve yanındaki Anne Frank Evi'ne çeviriyorum. Kalvenist cemaatin kilisesi Westerkerk 1620-1631 yılları arasında Rönesans stilinde, üç koridorlu bazilika olarak inşa edilmiş ve bugün Hollanda'nın en büyük Protestan kilisesi.
Ünlü günlüğün sahibi Alman doğumlu Yahudi kız Anne Frank'ın adına düzenlenen biyografik müzenin dışındaki ufak ama etkileyici heykeli ardımda bırakarak yürüyüşüme devam ettim.
1895-1899 yılları arasında Posta Kurumu için inşa edilen Magna Plaza günümüzde büyük bir alışveriş merkezi. Burayı eşimle gezmem daha doğru olur diye düşünerek binadan çıktım ve arkasındaki Kraliyet Sarayı ve Savaş Anıtı'nın yanından geçerek Damstraat'e girdim. Sokaktaki restoranlar arasında seçimimi yaparak Arjantin et restoranına oturdum.
Yemekten sonra Oudekerk'e (Eski Kilise) doğru yönümü çevirdim. Amsterdam'ın en eski binası olup 1213 yılında inşa edilmiş. 1578'de Kalvenist kilise haline çevrilmiş ve halen Protestan cemaatine hizmet veriyor. De Wallen bölgesi olarak geçen Red Light District (Kırmızı Işık Bölgesi) içinde kalmış durumda ve bu haliyle beni çelişkilere sürüklüyor. Bir tarafta kilise cemaatinden gençlerin akşam saatinde kanal üstündeki köprüde flüt ve gitar eşliğinde ilahiler söylemeleri, diğer tarafta yan yana camekanlı daracık girişlerde seks işçisi kadınların vücutlarını sergilemeleri.
Ara sokaklardan yürümeye devam ederek otelimi bulmaya çalışıyorum. (25.10.2023)
***
Sabah erken kalkıp otelde kahvaltımı bitirdikten sonra çıkış işlemleri sonrası gezinin kalanında konaklayacağımız otele geçtim. Kalacağımız oda, Merkez Tren İstasyonu'nu doğrudan gören ve Prins Hendrikkade üzerindeki en güzel manzaralı odalardan bir tanesiydi.
Eşimi havalimanından almak için daha biraz vaktim vardı ve bunu değerlendirmek için otelden çıkıp şehrin doğu bölgesini gezmeye başladım. Montelsbaantoren 1516 yılında kentin ve limanın savunma güvenliği için Amsterdam surlarının bir parçası olarak inşa edilmiş, üstündeki saatli yapıyla birlikte 1606 yılında günümüzdeki halini almıştır. 48 metre yüksekliğindeki yapıyı Üçüncü Alba Dükü bir kaleye çevirmeyi düşünmüş ve bu yüzden ilk zamanlarda Monte Albano Toren olarak isimlendirilmiş. Yıllar içinde kelimeler birleşip kısalarak şimdiki adına dönüşmüş.
Jodenbreestraat'dan Jonas Daniel Meijerplein Sokağı'na sapınca karşıma Amsterdam Yahudi Tarihi Müzesi çıktı. Hollanda'daki tek Yahudi Tarihi Müzesi, 24 Şubat 1932'de açılmış. İkinci Dünya Savaşı'ndaki Nazi işgali sonrası kapanmış ve koleksiyonların çoğunu kaybetmiş. 1955'de tekrar kapılarını açan müze 1987'de şimdiki yerine taşınmış.
Eski Hollanda dilinde "çevresi yüksek, kuru toprak ile çevrili sulu alan" anlamına gelen aeme-stelle'den gelen Amstel, Amsterdam kentinin çevresine kurulduğu nehirdir. Nehir üzerindeki barajlar ve nehrin Kuzey Denizi'ne karıştığı Amsterdam şehrindeki kanallar tarih boyunca bu bölgenin düşman işgallerine karşı kuvvet bulduğu savunma mekanizması olmuştur. Yürüyüşümü Amstel kenarında devam ettirdiğimde güzel ve tarihi bir binayla karşılaştım.
Carre Kraliyet Tiyatrosu binası 1887 yılında sirk binası olarak düşünülmüş; bugünlerde müzikal, kabare ve pop müzik etkinlikleri için kullanılmakta.
Havalimanına vakitlice gidebilmek için tren istasyonuna dönüş yoluna geçmenin zamanı gelmişti.
1940-1945 yılları arasındaki Nazi işgalinde, Auschwitz ve Sobibor kamplarına gönderilen ve soykırıma uğrayan yaklaşık yüz iki bin Yahudi ve iki yüz yirmi Çingene'nin isimlerinin kazılı olduğu tuğlalarla örülü duvarın yanından geçerek Zuidekerk'e vardım.
Zuidekerk (Güney Kilisesi) on yedinci yüzyıl Protestan kilisesi. Ünlü ressam Rembrandt'ın hayatında önemli bir rol oynamış ve Claude Monet'in resminde kullandığı bir motif. Ayrıca Rembrandt'ın üç çocuğu burada gömülü.
Nihayet gezinin kalanını keyifle geçireceğim kişiyi yani sevdiceğimi Schiphol'de karşılamak üzere trene bindim. Yaklaşık otuz beş dakikalık yolculuğun tamamında manzara keyfi ve kafamdaki planlar birbirini tamamladı.
Diğer Avrupa kentlerinde olduğu gibi Amsterdam'da da demiryolu ulaşımı çok yaygın ve toplumun genelde kullandığı yöntem. Harita üzerindeki uzun mesafeler hızlı trenlerle kısa sürelerde alınabiliyor ve araç kiralamaktan çok daha pratik. Eşimle Amsterdam'ı gezdikten sonra diğer şehirlere geçmek, hesaplar sonrasında çok mantıklı. Ama önce karşılama faslı...
Schiphol Havalimanı gelen yolcu ve giden yolcu çıkış kapıları yan yana ve bu gerçekten çok kafa karıştırıcı. Kapılar arasında bir o tarafa bir bu tarafa metrelerce yürümek gereksiz yorgunluk ve endişe yaratıyor. Nihayet rastlaşıyoruz ve kollarımda sevgili eşim, elimde valizi, kente dönüş trenine doğru yürüyoruz.
Otelimize girip bir süre dinlendikten sonra eşimle şehir turumuza başladık. Soğuğa karşı benden daha hassas olduğunu bildiğimden iyi giyinmesi rahatlattı. Kraliyet Sarayı ve Savaş Anıtı'nın olduğu Dam Meydanı'nı üçüncü ziyaret edişim ama bu sefer sevdiğim yanımda. Farklı olarak ne mi yapıyoruz, benim tek başınayken hiç aklıma gelmeyecek olan, bölgenin en güzel mekanına oturup sohbet etmek.
Majestic'te oturup meyve çayı eşliğinde tarçınlı elmalı pastamızı yerken eşimin gözlerinde yeni bir şehri keşfetmenin heyecanını gördüm. Rokin Caddesi boyunca yürüdükten sonra kanalın başındaki köprü ayağında bir heykelle karşılaştık.
Atlı heykel üzerindeki Kraliçe Wilhelmina, 1890-1948 yılları arasında hüküm sürdüğü 58 yıl ile Avrupa'da Birleşik Krallık dışında en uzun süre başta kalan kadın hükümdardır. Kendisi aynı zamanda Birinci Dünya Savaşı'nda ülkesini tarafsız konumda tutarak sanayi sorunlarının önemli bir kısmını çözüme kavuşturmuş ve kendisini de dünyanın ilk dolar milyarderi kadını yapmıştır. 1940 Alman işgalinde İngiltere'ye kaçmış, halkına BBC üzerinden radyo yayınıyla ülke direnişinde destek vermiştir.
Yürüyüşümüzü müzeler bölgesine doğru yapmak üzere bölgeden ayrıldık.
Büyük kızım bu yıl üniversite sınavında başarı kazanarak Bilkent Üniversitesi Psikoloji Bölümü'nde okumaya hak kazandı. Kendisini hem kutlamak hem de sınav stresinden uzaklaştırmak için buraya getirmek isterdim ama okulun ilk dönemi maalesef başlamıştı ve alıkoymak istemedim. Avrupa'nın en prestijli psikoloji eğitimi veren okullarından olan (Edurank'e göre Hollanda'da birinci, Avrupa'da altıncı) Amsterdam Üniversitesi'nin yanından geçerken anne baba olarak farklı duygular içindeyiz.
Melkweg, on dokuzuncu yüzyılda şeker rafinerisi olarak yapılmış ve 1969'da kapanana kadar süt fabrikası olarak işletilmiş. Ertesi yıl kar amacı gütmeyen bir kuruluş tarafından kafe, restoran, tiyatro ve müzikhol olarak işletilmeye başlanmış. Ekim 1980'de ünlü müzik grubu U2'nun İrlanda ve Birleşik Krallık dışında verdiği ilk konsere ev sahipliği yapmış.
Açlığımızı biraz yatıştırmak için yürüyüş yolumuzun üstündeki Hard Rock Cafe'ye girelim dedik ama özellikle yer gösteren gençlerin davranışlarından memnun kalmayarak ayrıldık. Masaların hemen hemen boş olmasına rağmen istediğimiz yere oturmamıza izin verilmemesi, onu yerine manzarası olmayan bir köşeye yönlendirilmemiz hiç hoşumuza gitmedi.
Hollanda'nın en büyük sanat müzesi olan Rijksmuseum 1798'de Den Haag'da kurulmuş ve 1808'de Amsterdam'a taşınmış. 2013 yılında büyük bir yenileme çalışması geçirdikten sonra 2013 ve 2014'de yaklaşık iki buçuk milyon rekor sayıda ziyaretçi karşılamış.
En büyük Van Gogh koleksiyonunun sahibi, Hollanda'nın en çok ziyaret edilen müzelerinden bir tanesi Van Gogh Müzesi'ne uzun sıralardan dolayı giremedik. Hediyelik eşya dükkanından alışveriş yaparak müzeden ayrıldık.
Stadhouderskade'den sağa döndüğümüzde Hollanda'nın ünlü bira markası Heineken tarihi fabrikasına geldik. Burada da bizi yoğun bir kalabalık karşıladı. Eşimin üzerinde ilk günün yorgunluğu hissedilir durumdaydı, otele dönüp biraz dinlenmekte yarar vardı. (26.10.2023)
***
Yine hafif yağmurlu bir güne uyandık. Bugünkü planımız trenle Rotterdam ve Den Haag'a gitmekti. Otelde lezzetli ve doyurucu kahvaltımızı yaptıktan sonra çıkarak karşımızdaki Merkez Tren İstasyonu'na yürüdük.
Yaklaşık bir saat on dakika süren tren yolculuğu sonrası Rotterdam'a geldik.
Hollanda'nın güneybatısında yer alan şehir Amsterdam'dan sonra ülkenin nüfus olarak ikinci büyük şehri. Avrupa'nın en büyük limanını barındıran Rotterdam'ın nüfusunun yaklaşık yarısı göçmen.
İlginç mimarisiyle çok dikkat çekici olan Pauluskerk (Paulus Kilisesi) Rotterdam ve çevresinde yardım olmadan hayatta kalamayan tüm insanları desteklemektedir: Evsizler, bağımlılar, psikiyatri hastaları, oturma izni olmayanlar, işsizler, yaşam tarzı konusunda hiçbir rehberliği olmayan genç yetişkinler ve savunmasız yaşlılar.
Erasmusbrug (Erasmus Köprüsü) yarı kablo destekli yarı baskül bir köprü. Yapımı 1986'da başlayıp 1996'da bitmiş. Kentin kuzey ve güney bölgelerini birleştiren 802 metrelik köprü Hollanda'nın ikinci büyük köprüsü. 1992 yılında Rotterdamlı ünlü hümanist Desiderius Erasmus'un ismi verilen bu yapıt kentin simgesi konumunda.
Het Park uzun zamandan beri görmediğim güzellikte, tertemiz, yemyeşil ve çok etkileyici tasarlanmış bir park. 1853-1900 yılları arasında park haline getirilmiş, içinde birkaç tane kafe bulunuyor. Hafif yağan yağmur bize kafede otururken eşlik etti. Epey bir süre oturup keyif çattıktan sonra kalkıp parkın kenarındaki Euromast'a doğru yürüdük.
1815-1932 yılları arasındaki Hollanda ulusal marşının şairi Hendrik Tollens'in heykelinden Euromast görünmekte.
Euromast 1958-1960 yılları arasında inşa edilen bir gözetleme kulesi. 101 metre yüksekliğiyle Rotterdam'ın en yüksek noktalarından bir tanesi.
Het Park'ın diğer girişinde farklı bir kiliseyle karşılaştık. Noorse Zeemanskerk (Norveçli Denizciler Kilisesi) 1880'lerde Rotterdam'daki Norveçli denizciler tarafından başlatılan bir çalışmanın pastoral görüntüsü. İlk zamanlar insanların bir araya gelip kitap okudukları bir kiliseyken sonraları Norveç Kralı Yedinci Haakon'un bağışlarıyla büyüdü. Hollanda'nın en büyük ahşap kilisesi durumuna geldi. Kilise ve çevre binaları halen Norveçlilerin toplanma yeri, her yıl 17 Mayıs'ta Norveç Ulusal Günü kutlanmakta. Ayrıca her yıl kasım ayının ikinci perşembesi büyük bir Noel pazarı kuruluyor.
Blaak Caddesi boyunca yürüdükten sonra Markthal bölgesine geldik. Güzel bir pizzaya hayır diyemeyecek kadar acıkmıştık. Very Italian Pizza hem iç tasarımı hem de lezzetli pizzalarıyla benden iyi bir puanı hak etti.
Blaak Metro İstasyonu yakınındaki, ilginç mimarideki evlerden oluşan ''Küp Evler'' konseptine denk geldik. İç alanı yaklaşık yüz metrekare, birbirine yapışık otuz sekiz adet evden oluşan blok yeterli alanda optimal yaşamı sembolize ediyor.
Bir sonraki durağımızla ilgili laflayarak tren istasyonuna doğru yürüyoruz.
*
Biz Lahey diyoruz, Hollandalılar Den Haag. Ülkenin yönetim merkezi ve asıl başkenti, Amsterdam ve Rotterdam'dan sonra üçüncü büyük şehri. Uluslararası Adalet Divanı'nın merkezi olarak defalarca haberlerde duymuşuzdur.
Yaklaşık yarım saatlik kısa bir tren yolculuğu sonrası kente vardık. İlk izlenimimize göre Den Haag Rotterdam'dan daha tarihi yapılarla dolu ve öncesinde haritada incelediğim üzere Atlas Okyanusu kıyısında kurulmuş.
Buitenhof Caddesi'nde yürüdüğümüzde karşımıza bu sefer de yine aldığım derste ismini öğrendiğim Johan de Witt'in heykeli çıktı. 1672'de savaşlarda müttefiksiz kalıp işgal tehdidiyle karşı karşıya kalan ülkenin, bir de mali olarak büyük bir darboğaza girdiği ve halkın Rampjaar (Felaket Yılı) diye adlandırdığı dönemin yöneticisi. 21 Haziran'da bıçak darbeleriyle suikaste uğrayıp katlediliyor.
Birleşmiş Milletler'in başlıca yargı organı Uluslararası Adalet Divanı'nın bulunduğu Vredespaleis'in (Barış Sarayı) önüne geldik. Maalesef saat geç olduğundan giriş kapanmış durumdaydı.
Okyanus kıyısındaki bölgeye gidebilmek için kentte ilk ve tek toplu taşıma seçeneği olan tramvayı kullandık ve Scheveningen sahiline vardık. Muhteşem bir manzara...
El Nino Beach Club'da biramı yudumlarken okyanusu seyrederek hayallere dalıyorum. (27.10.2023)
***
Dönüş yolculuğundan önceki günümüzde hedefimiz kanallarda tekne turu yapmaktı. Sabah kuvvetli bir kahvaltı yaparak güne başladık ve otelden kendimizi dışarı attık.
Tekneye binmeden önce eşimin baş ağrısı tutmuştu fakat eczanelerden reçetesiz ilaç alma ihtimalimiz olmamıştı. Teknenin hareket etmesini beklerken medeni cesaretinden gurur duyduğum eşimin arka koltuklarda oturan gruba yanaşıp kendisine en yakın gördüğü kadından baş ağrısı ilacı istediğini işittim. Daha da ilginci kadın çantasından iki farklı ilaçtan onar adet verdi. Eşim "Allah razı olsun" diyerek ve kadının yardımseverliğini överek tekrar yanıma oturdu. Bu olay son günümüzün güzel geçme nedenlerinden biriydi.
Önceki günlerde yürüyerek yanlarından geçtiğim tarihi binaları bir de tekneden görmek ve tur rehberinin anlattıklarımdan bilgilerimi tazelemek çok faydalı oldu.
En dar, en geniş kanallar ve onların tarihlerini dinleyerek ilerledik. Kanallarda giriş kapısı genişliğine göre belediye vergileri alındığından cimri halkın daracık evlerini görüyoruz. Hatta üst katlarına nasıl çıkıldığını hayal bile edemediğim darlıkta evler.
Tur sonrası kanallar ve bağlı sokaklarında dolaşmaya devam ederek günümüzü ve tatilimizi Kraliyet Sarayı'nın önündeki mini konserle bitiriyoruz. (28.10.2023)





















Yorumlar
Yorum Gönder